Post Sovyet Sineması örneği; Bir Rus Askeri

I. Dünya Savaşı'nda cephedeki Rus askerlerini, ün ve madalya hayallerinde olan basit bir köy çocuğu üzerinden anlatan "Bir Rus Askeri", yönetmen Alexander Zolotukhin'in kamerasıyla bambaşka ufuklar açacak cinsten.

Savaşa madalya alabilmek amacıyla katılan, savaşma azmiyle dolu olan Nazarka'nın hayatı henüz ilk çarpışmada görme yeteneğini kaybetmesiyle değişecektir. Filmde, bitik bir Rus ordunu çok iyi tasvir eden Zolotukhin'in eseri, sonraki yıllarda Rus sinemasına dönem filmi çekmek isteyen sinemacılara  örnek teşkil edecek...

Sakınan Göze Batanlar

Filmin çekildiği dönemi çok iyi tasvir ettiğini özellikle belirtmeliyiz. 1914 ile 1917 arası dönemde, Birinci Dünya Savaşı'na giren Rusya aslında büyük bir devrimin nüvesini taşıyordu. Savaşın getirdiği yüklerden dolayı Rus halkı yokluk çekiyordu. Köylünün, orta sınıfın, günlük çalışan amelinin tek bir isteği vardı; "Ekmek" ve "Barış" 

Filmin yoğun atmosferinden yaklaşan devrimin de kokusunu alabiliyoruz.

Batı Cephesi'nde Yeni Bir Şey Yok

I. Dünya Savaşı'ndaki Batı Cephesi muharebeleri için en sık yapılan yorumlardan birisi de cephenin sıkışmasıydı. Almanya ile Fransa arasındaki savaş, muharebeden çok karşılıklı siper savaşlarına dönmüştü. Dünya harp tarihi böylece yep yeni bir kavramı da öğrenmiş oluyordu.

Karşılıklı siper savaşları 1918'e dek sürmüştü. Verdun Muharebesi, Fransızların, 'Büyük Harp'te Almanları püskürttüğü savaş olmuştu.

21 Şubat 1916 sabahı, Batı Cephesi'nde en sert muharebelerin yapıldığı gündü. Almanlar, Fransa'nın Verdun kentindeki Caures ormanındaki Fransız hatlarına baskın tarzında saldırı başlattılar. Güçlü top ateşiyle başlayan taaruzu, (teşbihte hata olmaz) mermi yağmuru takip etti. Verdun kalesi etrafındaki Fransız birlikleri hazırlıksız yakalanmışlardı.

Almanların cephede gedik açılması için Douaumont kalesini ele geçirmeleri gerekiyordu. Bombardıman bu kaleye dört gün sürdü. Almanların ağır topları vardı. Krupp ile Rheinische Metalwaren-und Maschinenfabrik şirketlerinin sunduğu sınırsız vurucu gücünün avantajıyla Almanlar Fransız hatlarını darmaduman etmişlerdi.

Alman öncüleri nihayet 4 gün sonra kaleyi düşürmeyi başardılar. Stratejik bir başarı kazanmışlardı. ( 26 Şubat 1916)

Alman subaylar karargâh merkezine çektikleri telgraf da zaferin kesin olduğunu haber veriyorlardı. "Büyük muharebeler büyük komutanlarla kazanılır" mottosuyla gelen Mareşal Philippe Petain yönetimindeki Fransız ordusu Douaumont yakınlarındaki Alman ordusunu bozguna uğrattı.

Fransızlar büyük kayıplar verse de Almanları durdurmayı başardılar.  Savaş 1918'e kadar farklı cephelerde devam etti. Fransızlar da Almanlar da çok ağır kayıp verdiler.

1916'nın yazında Alman taaruzları daha da şiddetlendi. Zira 1916 yılında İngilizler, Çanakkale ve Kutülâmare'de Osmanlı Devleti'ne mağlup olmuştu.  1916 Haziran ayında Almanlar Somme nehrinin kıyılarındaki Fransız mevzilerine genel bir taaruz başlattı.

British Mark I Tankı / Somme Muharebesi - Temmuz 1916

Somme Taaruzu'nda Almanlar, Fransız savunmasını kıramadı. İlk aşamada Almanları püskürtmeyi başaran Fransızlar da temmuz ayında Alman mevzilerine zırhlı araçların da desteğiyle taaruza kalkışır. İngilizler bu muharebede ilk kez tankı da kullanmışlardı.

Somme muharebesi I. Dünya Savaşı'nın en kanlı taaruzlarındandı. Topçuların ön plana çıktığı cephede Fransızlar ile Almanların kaybı 1 milyonu aştı.

Somme muharebeleri aynı zamanda kamerayla çekilerek sinemaya yansıyan ilk savaş olarak bilinmektedir.

Konuya ilişkin film önerisi: All Quiet on the Western Front

Film aynı zamanda Mareşal Gazi Mustafa Kemal Atatürk'ün de en sevdiği filmlerdendir.

I. Dünya Savaşı'nda siperde yaşam

Verdun Cephesi'nde Alman askerleri / 1915

Siper savaşları kavramı, modern orduların kurulmasıyla birlikte sahada değişen harp alanı harekâtına verilen genel isme denir.

1800'lerin başında Paris'te Napolyon Bonapart'ın öncülüğünde kurulan Fransız Topçu Batarya birimleri modern silah ve tekniklerin 'ata'sı olarak kabul edilir.

Batı Cephesi'nde Fransız siperlerini gözetleyen iki Alman askeri / 1916 - Verdun

Siperler, Birleşik Devletler'deki iç savaş olmak üzere, Osmanlı-Rus, Almanya (Prusya) -Fransa, Macaristan-Polonya savaşlarında kullanıldı.

Harp tarihçileri I. Dünya Savaşı'nı  'Siper Savaşları' olarak da anmaktadır. Zira tüm cephelerde ağırlık siperlerdedir. Batı Cephesi başta olmak üzere savaşın en kanlı cephelerinden biri olan Çanakkale'de de siper savaşları harp sanatınca icra edilmiştir.

Çanakkale'de siperler yer yer 7-9 metre aralığına kadar inmişti. Yine Batı'daki Almanya-Fransa savaşında 3-4 ay siperden kafasını çıkarmamış komuta heyeti de bulunmaktaydı.